గవర్నర్ – గవర్నర్‌కు సంబంధించిన రాజ్యాంగ నిబంధనలు, అధికారాలు

భారతదేశంలో ప్రతి రాష్ట్రానికి గవర్నర్ రాజ్యాంగ పరమైన ప్రధాన అధికారి. భారత రాజ్యాంగం ప్రకారం ప్రతి రాష్ట్రానికి గవర్నర్ ఉండాలి. రాష్ట్ర స్థాయిలో గవర్నర్ భారత రాష్ట్రపతిని ప్రతినిధిగా వ్యవహరిస్తారు. రాష్ట్ర ప్రభుత్వ పరిపాలన, శాసన ప్రక్రియ, ఆర్థిక వ్యవహారాల్లో గవర్నర్ కీలక పాత్ర పోషిస్తారు. వాస్తవ కార్యనిర్వాహక అధికారాలు ముఖ్యమంత్రి ఆధ్వర్యంలోని మంత్రివర్గం చేతిలో ఉన్నప్పటికీ, గవర్నర్ రాజ్యాంగపరమైన బాధ్యతలను నిర్వహిస్తారు.

గవర్నర్‌కు సంబంధించిన రాజ్యాంగ నిబంధనలు

భారత రాజ్యాంగంలో గవర్నర్ నియామకం, అధికారాలు మరియు బాధ్యతలను వివిధ అధికరణాలు స్పష్టంగా పేర్కొంటాయి.

అధికరణం 153 ప్రకారం ప్రతి రాష్ట్రానికి గవర్నర్ ఉండాలి. అవసరమైతే ఒకే వ్యక్తి రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ రాష్ట్రాలకు గవర్నర్‌గా నియమించవచ్చు.

అధికరణం 155 ప్రకారం గవర్నర్‌ను భారత రాష్ట్రపతి నియమిస్తారు. గవర్నర్ పదవీకాలం సాధారణంగా 5 సంవత్సరాలు ఉంటుంది. ఇది అధికరణం 156 లో పేర్కొనబడింది. అయితే కొత్త గవర్నర్ బాధ్యతలు స్వీకరించే వరకు ప్రస్తుత గవర్నర్ కొనసాగవచ్చు.

గవర్నర్ కావడానికి భారత పౌరుడు కావాలి మరియు కనీసం 35 సంవత్సరాల వయస్సు ఉండాలి.

గవర్నర్ కార్యనిర్వాహక అధికారాలు

గవర్నర్ రాష్ట్రానికి నామమాత్రపు కార్యనిర్వాహక అధికారి. రాష్ట్ర ప్రభుత్వ కార్యనిర్వాహక చర్యలు గవర్నర్ పేరుతోనే అమలవుతాయి.

గవర్నర్ ముఖ్యమైన బాధ్యతల్లో ఒకటి రాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రిని నియమించడం. ముఖ్యమంత్రిని నియమించిన తర్వాత ఆయన సిఫారసుపై మంత్రివర్గాన్ని కూడా గవర్నర్ నియమిస్తారు.

ఇక రాష్ట్రానికి చట్టపరమైన ప్రధాన సలహాదారుడైన అడ్వకేట్ జనరల్‌ను కూడా గవర్నర్ నియమిస్తారు.

గవర్నర్ శాసన అధికారాలు

రాష్ట్ర శాసనసభ కార్యకలాపాల్లో గవర్నర్ ముఖ్యమైన పాత్ర పోషిస్తారు.

గవర్నర్ శాసనసభ సమావేశాలను పిలుస్తారు (Summon), అలాగే అవసరమైతే శాసనసభను రద్దు చేసే అధికారం కూడా కలిగి ఉంటారు.

ప్రతి సంవత్సరం శాసనసభ మొదటి సమావేశం ప్రారంభంలో గవర్నర్ ప్రసంగం చేసి ప్రభుత్వ విధానాలు, కార్యక్రమాలను సభ్యులకు తెలియజేస్తారు.

శాసనసభ సమావేశం లేని సమయంలో అత్యవసర పరిస్థితుల్లో చట్టం అవసరమైతే అధికరణం 213 ప్రకారం గవర్నర్ ఆర్డినెన్స్ జారీ చేయవచ్చు. ఈ ఆర్డినెన్స్‌లు శాసనసభ ఆమోదం పొందే వరకు చట్టాలుగా అమల్లో ఉంటాయి.

గవర్నర్ ఆర్థిక అధికారాలు

రాష్ట్ర ఆర్థిక వ్యవహారాల్లో కూడా గవర్నర్ కీలక పాత్ర పోషిస్తారు.

గవర్నర్ సిఫారసు లేకుండా మనీ బిల్‌ను శాసనసభలో ప్రవేశపెట్టలేరు. అలాగే రాష్ట్ర బడ్జెట్ కూడా గవర్నర్ పేరుతోనే ప్రవేశపెడతారు.

రాష్ట్ర అత్యవసర ఖర్చుల కోసం ఉపయోగించే State Contingency Fund కూడా గవర్నర్ నియంత్రణలో ఉంటుంది.

గవర్నర్ రాష్ట్ర పరిపాలనలో ఒక ముఖ్యమైన రాజ్యాంగ పదవి. ఎక్కువగా మంత్రివర్గ సలహాల మేరకు అధికారాలు వినియోగించినప్పటికీ, రాజ్యాంగ వ్యవస్థ సక్రమంగా అమలు కావడానికి గవర్నర్ కీలక పాత్ర పోషిస్తారు. కార్యనిర్వాహక, శాసన మరియు ఆర్థిక అధికారాల ద్వారా గవర్నర్ రాష్ట్ర పరిపాలనలో సమతౌల్యాన్ని నిలబెడతారు.

గవర్నర్ – ముఖ్యమైన విశేషాలు.. 

1. ప్రతి రాష్ట్రానికి గవర్నర్ ఉండాలని చెప్పే రాజ్యాంగ అధికరణం ఏది? — Article 153

 2. గవర్నర్‌ను ఎవరు నియమిస్తారు? — భారత రాష్ట్రపతి 

3. గవర్నర్ నియామకం గురించి చెప్పే అధికరణం ఏది? — Article 155

 4. గవర్నర్ పదవీకాలం ఎంత? — 5 సంవత్సరాలు

5. గవర్నర్ పదవీకాలం గురించి చెప్పే అధికరణం ఏది? — Article 156 

6. ఒకే వ్యక్తి రెండు రాష్ట్రాలకు గవర్నర్‌గా ఉండవచ్చా? — అవును 

7. రాష్ట్రానికి నామమాత్రపు కార్యనిర్వాహక అధికారి ఎవరు? — గవర్నర్ 

8. రాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రిని ఎవరు నియమిస్తారు? — గవర్నర్

 9. రాష్ట్ర మంత్రివర్గాన్ని ఎవరు నియమిస్తారు? — గవర్నర్ 

10. రాష్ట్ర అడ్వకేట్ జనరల్‌ను ఎవరు నియమిస్తారు? — గవర్నర్

 11. రాష్ట్ర శాసనసభ సమావేశాలను ఎవరు పిలుస్తారు? — గవర్నర్ 

12. శాసనసభను రద్దు చేసే అధికారం ఎవరికుంది? — గవర్నర్ 

13. శాసనసభ సమావేశాలు ప్రారంభంలో ప్రసంగం చేసే అధికారి ఎవరు? — గవర్నర్ 

14. శాసనసభ సమావేశం లేనప్పుడు ఆర్డినెన్స్ జారీ చేసే అధికారం ఎవరికుంది? — గవర్నర్ 

15. గవర్నర్ ఆర్డినెన్స్ జారీ చేసే అధికరణం ఏది? — Article 213 

16. మనీ బిల్ ప్రవేశపెట్టడానికి ఎవరి సిఫారసు అవసరం? — గవర్నర్ 

17. రాష్ట్ర బడ్జెట్ ఎవరి పేరుతో ప్రవేశపెడతారు? — గవర్నర్ పేరుతో 

18. రాష్ట్ర Contingency Fund నియంత్రణ ఎవరి వద్ద ఉంటుంది? — గవర్నర్ 

19. గవర్నర్ కనీస వయస్సు ఎంత? — 35 సంవత్సరాలు 20. గవర్నర్ కావడానికి ప్రధాన అర్హత ఏమిటి? — భారత పౌరుడు కావాలి